ความย้อนแย้งและความซ้อนทับของอุดมการณ์ทางการเมืองร่วมสมัย : บทวิเคราะห์เชิงปรัชญาผ่านแนวคิดอนุรักษ์นิยมเสรีนิยม และประชาธิปไตย

Authors

  • รัชนู ชมภูชุ่ม นักวิชาการอิสระ
  • จรรยพร ใจมูลวงศ์ นักวิชาการอิสระ
  • ปริชาติ ยะโพ นักวิชาการอิสระ
  • ศรเทพ ทองชัย นักวิชาการอิสระ
  • ธนากร ทานะขันธ์ นักวิชาการอิสระ

Keywords:

อุดมการณ์ทางการเมือง, เสรีนิยมประชาธิปไตย, การถดถอยของประชาธิปไตย, อำนาจนิยมจากการเลือกตั้ง, ธรรมาธิปไตย

Abstract

บทความวิชาการฉบับนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อวิเคราะห์แก่นสารและกรอบแนวคิดของอุดมการณ์ทางการเมืองหลักสามกระแส ได้แก่ อนุรักษ์นิยม เสรีนิยม และประชาธิปไตย ในมิติทางรัฐศาสตร์ โดยมุ่งสำรวจความตึงเครียดและความสัมพันธ์เชิงอำนาจที่ปรากฏในระบอบการเมืองปัจจุบัน ตลอดจนการวิพากษ์แนวคิดผ่านมุมมองของนักปรัชญาการเมืองคลาสสิกต่อความท้าทายร่วมสมัย วิธีการศึกษาเป็นการวิจัยเชิงเอกสารและการวิเคราะห์เชิงปรัชญา

ผลการศึกษาพบว่าอุดมการณ์ทางการเมืองมิได้ดำรงอยู่แยกส่วน แต่มีการซ้อนทับและแข่งขันกันอย่างต่อเนื่อง โดยเฉพาะในรูปแบบของ "ประชาธิปไตยเสรีนิยม" ที่พยายามผสานสิทธิปัจเจกเข้ากับอำนาจอธิปไตยของประชาชน อย่างไรก็ตาม บทความชี้ให้เห็นความย้อนแย้งสำคัญในสภาวะการณ์ปัจจุบันที่เกิด "การถดถอยของประชาธิปไตย" (Democratic Backsliding) อย่างรุนแรง เมื่อ "ประชาธิปไตยเชิงขั้นตอน" ถูกใช้เป็นเครื่องมือสร้างความชอบธรรมให้แก่ "อำนาจนิยมจากการเลือกตั้ง" (Electoral Authoritarianism) อันนำไปสู่สภาวะ "ทรราชเสียงข้างมาก" และประชาธิปไตยแบบเบ็ดเสร็จซึ่งกัดกร่อนหลักนิติธรรมและเสรีภาพของคนส่วนน้อย ในขณะที่แนวคิดอนุรักษ์นิยมทำหน้าที่เป็นตัวหน่วงเหนี่ยวการเปลี่ยนแปลงที่รวดเร็วเกินไปผ่านการเน้นย้ำถึงประเพณีและระเบียบทางสังคม บทความนี้สรุปว่าระบอบการเมืองที่มีเสถียรภาพต้องอาศัยการจัดการความหลากหลายของอุดมการณ์ด้วยการรักษาสมดุลระหว่างระเบียบ เสรีภาพ และความเสมอภาค นอกจากนี้ ยังได้นำเสนอการบูรณาการหลักธรรมทางพระพุทธศาสนา โดยชี้ให้เห็นว่าการยกระดับสู่ "ธรรมาธิปไตย" ควบคู่กับ "มัชฌิมาปฏิปทา" สามารถเป็นกรอบคิดทางจริยธรรมที่สมบูรณ์ในการรักษาสมดุลระหว่างสิทธิส่วนบุคคลและหน้าที่ต่อส่วนรวม เพื่อตอบสนองต่อความซับซ้อนและวิกฤตการณ์ของการเมืองในยุคดิจิทัลได้อย่างยั่งยืน

Downloads

Published

2026-09-09

How to Cite

ชมภูชุ่ม ร., ใจมูลวงศ์ จ., ยะโพ ป., ทองชัย ศ., & ทานะขันธ์ ธ. (2026). ความย้อนแย้งและความซ้อนทับของอุดมการณ์ทางการเมืองร่วมสมัย : บทวิเคราะห์เชิงปรัชญาผ่านแนวคิดอนุรักษ์นิยมเสรีนิยม และประชาธิปไตย. วารสารศาสตร์โกศัย, 1(2), 53–62. Retrieved from https://ojs.mcupr.ac.th/index.php/jks/article/view/401