การส่งเสริมการเรียนรู้ด้านศิลปะเชิงสร้างสรรค์ผ้าหม้อห้อมของเยาวชน และผู้สูงอายุในกลุ่มจังหวัดล้านนา

Abstract

บทความนี้ มีวัตถุประสงค์ เพื่อศึกษากระบวนการสร้างสรรค์ผลงานผ้าหม้อห้อมเพื่อสร้างสรรค์ผลงานศิลปะผ้าหม้อห้อมนำไปสู่การยกระดับรายได้สู่เศรษฐกิจชุมชนเพื่อถ่ายทอดผลงานด้านศิลปะเชิงสร้างสรรค์ผ้าหม้อห้อมสู่เยาวชนและผู้สูงอายุในกลุ่มจังหวัดล้านนา การวิจัยครั้งนี้เป็นการวิจัยผสมผสานวิธี โดยมีทั้งการวิจัยเชิงเอกสาร (Documentary Research) เชิงคุณภาพ (Qualitative Research) และเชิงปฏิบัติการ (Action Research)

ผลการวิจัย พบว่า

ผลการวิจัยที่เกี่ยวกับกระบวนการสร้างสรรค์ผลงานผ้าหม้อห้อม พบว่า เป็นผลิตภัณฑ์ที่ทำกันในครัวเรือนมีการถ่ายทอดจากรุ่นสู่รุ่น เคล็ดลับในการผลิตถูกเปิดเผยจากพ่อแม่สู่บุตรหลาน ถือเป็นมรดกตกทอดทางวัฒนธรรมที่มีการสืบทอดกันมาอย่างยาวนาน

ผลการออกแบบผลิตภัณฑ์ผ้าหม้อห้อมเพื่อเพิ่มมูลค่าของสินค้า พบว่า มีการออกแบบผลิตภัณฑ์โดยใช้ผ้าฝ้ายธรรมชาติ สามารถย้อมทั้งสีธรรมชาติด้วยสีของห้อม ทั้งสีแบบวิทยาศาสตร์ และย้อมสีพิมพ์เทียน พร้อมนำผ้าชนิดอื่นและวัสดุอื่นมาประดับให้เกิดลวดลาย  ที่สวยงามน่าสนใจ มีการเล่าเรื่องราวผ่านสินค้า มีการพัฒนาชุดเคหภัณฑ์หม้อห้อมสุขใจ ประกอบไปด้วยหมอนอิงใบใหญ่ 1 ใบ หมอนอิงใบเล็ก 4 ใบ เบาะนั่ง 4 ผืน กล่องกระดาษชำระ 2 อัน ผ้าปูโต๊ะ 1 ผืน

ผลการถ่ายทอดผลงานด้านศิลปะเชิงสร้างสรรค์ผ้าหม้อห้อมสู่เยาวชนและผู้สูงอายุในกลุ่มจังหวัดล้านนา พบว่า มีกิจกรรมการถ่ายทอดผลงานด้วยปราชญ์ชาวบ้านที่เชี่ยวชาญเป็นผู้ถ่ายทอดให้ความรู้ การใช้เทคนิคการเขียนเทียนหรือพิมพ์เทียน และมีการพิมพ์เทียนขี้ผึ้งลงบนพื้นผ้า ตามลวดลายโดยใช้แม่พิมพ์ ผลการศึกษาความคิดเห็นเกี่ยวกับของผู้สูงอายุในกลุ่มจังหวัดล้านนาของเยาวชนและผู้สูงอายุ ในการถ่ายทอดผลงานรวมด้าน พบว่า ในภาพรวมก่อนเข้ารับการถ่ายทอดอยู่ในระดับปานกลาง และหลังการรับถ่ายทอดอยู่ในระดับมาก